بایزید کشکولی؛ نیم قرن ضبط موسیقی فولکلور کردستان

سرویس کوردانه - کاک "بایزید کشکولی" کسی که ناظر ظبط در حوزه موسیقی فولکلور کردستان بود و حدود نیم قرن در عرصه ظبط نواهای موسیقی فولکلور و ترانه های خوانندگان این حوزە تلاش کرد

سرویس کوردانه - کاک

به گزارش زریان موکریان از روابط عمومی انجمن تجلیل از هنرمندان کردستان (موسسه تروسکەی سنەی فرهنگی) هفته گذشته و در راستای رسالت‌های این موسسه شاهد حضور جمعی از هنرمندان و فرهیختگان عضو این انجمن در منزل کاک بایزید کشکولی بودیم.

کاک "بایزید کشکولی" کسی که ناظر ظبط در حوزه موسیقی فولکلور کردستان بود و حدود نیم قرن در عرصه ظبط نواهای موسیقی فولکلور و ترانه های خوانندگان این حوزە تلاش کرد و با  آرشیو کردن، تهیه، توزیع و نشر آثار آنان خدمات ماندگاری به مردم منطقه ارائه داد.

درست که ناظر ضبط موسیقی شخصی است که مراحل مختلف ضبط و میکس آثار موسیقی با هدایت و نظر او انجام می‌شود و ناظر ضبط موسیقی حتماً باید موسیقیدان باشد. معمولاً از ابتدای ضبط یک اثر موسیقی در استودیو ضبط، ناظر ضبط حضور داشته و بر نحوه ضبط آن اثر نظارت دارد اما شرایط و امکانات چندین دهه پیش کردستان از چنین مهمی برخوردار نبود و ضبط و تهیه آثار هنرمندان به ویژه هنرمندان فولکلور و محلی منطقه به شیوه سنتی انجام می شد که کاک بایزید کشکولی یا با مراجعه به برخی استودیوی شهرهای همجوار و بیشتر در منزل با استفاده از دستگاه های ضبط رایج آن دوره اقدام به ظبط نواها و ترانه های هنرمندان فولکلور کردستان به ویژه هنرمندان محلی سنندج می کرد و صدها اثر را برای خوانندگان ضبط و بعد توزیع و عرضه کرده است که امروز به بخشی از موسیقی ماندگار فولکلور کردستان تبدیل شده است.

کاک بایزید کشکولی متولد 1335 سنندج است از سال 1353 هجری شمسی فعالیت خود را در حوزه ضبط و عرضه موسیقی آغاز کرده است و در طی بیش از 4 دهه اقدام به ضبط موسیقی فولکلور و توزیع نوار کاست ترانەهای فولکلور کردی نموده است که می توان به ضبط و ارائه آثار و کاست هنرمندانی همچون: ملک محمد محمدی، حسین بهمنی، یدالله محمدی، مراد نرانی، سید ابراهیم، عینه الدین مریوانی، کاک ناصر، حمه قوتو...و نموده است.

وی دارای استریو در خیابان انقلاب (سیروس) بوده و طی این سالها بیشتر در این استریو فعالیت داشته و چهره ای برای نسلهای قبل از انقلاب و حتی بعد از انقلاب در دهه های 60 و 70 می باشد.

کاک بایزید با تلاشی نزدیک به نیم قرن در این عرصه که پیشکسوتی در حوزه ظبط و توزیع موسیقی فولکلور و علاقمندان به این حوزە می باشد، هم اکنون بیمار است و بعد از چندین روز بستری شدن در بیمارستان خانه نشین شده است که به این مناسبت جمعی از اهالی فرهنگ و هنر در قالب این موسسه (انجمن تجلیل) به دیدار وی رفته و ضمن عیادت از او، سالها تلاش و کوشش را ارج نهادند.

گفتنی است در این نشست جمعی از اهالی فرهنگ همچون: سیروس ثنایی، صباح شیانی، شریف علیرمایی، کورش جلالی، سید جلال حسینی، امید استاد نوروزی، جاسم محمدی، اجلال قوامی، یحیی صمدی، جلال شریعتی و.. در ارتباط با تلاش ها و خدمات کاک بایزید کشکولی به شیوه ی کوتاه به ایراد سخنرانی پرداختند.

جاسم محمدی/کارشناس موسیقی فولکلور کردستان از حاضران این نشست و از اعضای انجمن تجلیل طی سخنانی به بررسی نقش و جایگاه کسانی که در چنین حوزه ای فعالیت کرده اند پرداخت و طی سخنانی چنین گفت:

نقش و جایگاه هنرمندانی که در چند دهه ی گذشته (سالهای1340 تا 1375) با وجود کمی امکانات در کمال دلسوزی و صداقت و در اوج اخلاص به ضبط و آرشیو آثار خوانندگان کردستان اهتمام ورزیدند کمتر از جایگاە هنرمندان بزرگ نیست و باید از این اشخاص تجلیل و قدردانی شود چون گنجینه ی غنی و ارزشمند موسیقی فولکلور کردی مرهون و مدیون زحمات ضبط و آرشیو این عزیزان می باشد.

اگر در حال حاضر هنرمندان جوان ما براحتی میتوانند به آثار موسیقی فولکلور کردی دسترسی داشته باشند و از آن بهره ها گرفته و با اندکی تغییر آن را بازخوانی کرده و کارنامه ی هنری خود را درخشان تر مینمایند قطعا بدون زحمات هنرمندانی چون کاکه بایزید و سید جلال حسینی و امثالهم میسر نبود.

 باید اذعان داشت ضبط و ارشیو آثار هنری از خود اثر هنری مهم تر میباشد برای نمونه اگر در زمان حیات استاد سید علی اصغر کردستانی اثر هنری فاخر ایشان ضبط و آرشیو نمی گردید الان نمی توانستیم در سبک آواز کلاسیک ایرانی دوران قاجار حرفی برای گفتن داشته باشیم و بگوییم دومین آثار ثبت و ضبط شده ی موسیقی ملی ایران بعد از آوازهای استاد ظلی، آوازهای استاد سید علی اصغر کردستانی است. پس قستمی از تاریخ پر بار و غنی فرهنگ  و هنر کردستان تاریخ شفاهی و ادب زبانی می باشد که از طریق آوازها و مقامات و تصانیف و ترانه های فولکلوریک سینه به سینه حفظ و به وسیله ی هنرمندانی چون کاکە بایزید ضبط و ارشیو گردیده است. پس باید دست هنرمندانه و زحمت کش ایشان را بوسید و به مقام شامخشان را ارج نهاد.

 در پایان این دیدار با اهدا لوح و هدایایی از زحمات بایزید کشکولی این تلاشگر و دلسوز حوزه ضبط و نشر آواهای فولکلور کردی تجلیل بعمل آمد.